శ్రీ సత్యనారాయణ వ్రతం అత్యంత ప్రసిద్ధమైన, సులభమైన వ్రతం. గృహప్రవేశం, వివాహం, పుట్టినరోజు, కొత్త పని ప్రారంభం, కోర్కె తీరినప్పుడు ఇలా ఏ శుభ సందర్భంలోనైనా ఈ వ్రతం చేస్తారు. శ్రీ మహావిష్ణువు సత్యనారాయణ స్వరూపంలో పూజలందుకుంటాడు.
వ్రత విశిష్టత
సత్యాన్ని ఆరాధించడమే ఈ వ్రత సారాంశం. భక్తితో ఆచరిస్తే కుటుంబ శ్రేయస్సు, సంపద, సంతానం, మనశ్శాంతి లభిస్తాయని విశ్వాసం. ఏ కులం, వర్గం వారైనా ఆచరించవచ్చు.
ఎప్పుడు చేస్తారు
పౌర్ణమి, ఏకాదశి, గురువారం ఈ వ్రతానికి మంచి రోజులు. అయితే ఏ శుభ సందర్భంలోనైనా చేయవచ్చు. సాయంత్రం సమయం ఉత్తమం.
సామగ్రి
సత్యనారాయణ స్వామి ప్రతిమ లేదా పటం, కలశం, పసుపు, కుంకుమ, అక్షతలు, పూలు, తమలపాకులు, అరటిపండ్లు, గోధుమ రవ్వ, చక్కెర, నెయ్యి, పాలు, దీపం, ధూపం సిద్ధం చేసుకోవాలి.
పూజా విధానం
ముందుగా స్నానం చేసి, పూజా స్థలం శుభ్రం చేసి, కలశ స్థాపన చేస్తారు. గణపతి పూజ, నవగ్రహ ఆరాధన తర్వాత సత్యనారాయణ స్వామికి షోడశోపచార పూజ చేస్తారు. తర్వాత వ్రత కథ చదువుతారు లేదా వింటారు.
వ్రత కథ
వ్రత కథలో ఐదు అధ్యాయాలు ఉంటాయి. నారద ప్రశ్న, ఒక పేద బ్రాహ్మణుడు, కట్టెలమ్ముకునేవాడు, సాధు వర్తకుడు, రాజు కథల ద్వారా వ్రతం మహిమ, నిర్లక్ష్యం చేస్తే కలిగే కష్టాలు వివరిస్తారు.
ప్రసాదం, ముగింపు
గోధుమ రవ్వ, చక్కెర, నెయ్యి, అరటిపండ్లతో చేసిన సపాదభక్ష్యం ప్రసాదంగా సమర్పిస్తారు. మంగళ హారతి తర్వాత అందరికీ ప్రసాదం పంచుతారు. కథ విన్నవారికి కూడా వ్రత ఫలం లభిస్తుందని విశ్వాసం.